

Blauwe Lotus
€ 6,00
De lotus van de Boeddha heft zijn ronde bladeren boven het water, de blauwe waterlelie van Egypte legt de hare, ingesneden, op het wateroppervlak: twee ver uiteenliggende geslachtslijnen, en vijf bloemen op onze tafel.
Ze worden door elkaar gehaald sinds Linnaeus, die de heilige lotus bij de waterlelies indeelde.
Bloem van betovering, ontwaken en wedergeboorte. Eindelijk hebben we de echte Blauwe Lotus gevonden, *Nymphaea caerulea*, de blauwe waterlelie van de Egyptische priesteressen. De bloem van de Egyptische Blauwe Lotus neemt je mee op reis naar je Hoogste Zelf.
De lotus van de Boeddha heft zijn ronde bladeren boven het water, de blauwe waterlelie van Egypte legt de hare, ingesneden, op het wateroppervlak: twee ver uiteenliggende geslachtslijnen, en vijf bloemen op onze tafel.

Rond, zonder insnijding, de steel in het midden, boven het water geheven: een lotus. Drijvend, glanzend, ingesneden tot het midden: een waterlelie. Dat is het zekerste kenmerk.

De lotus draagt zijn bloem hoog op een dikke steel en laat daarna een vruchtbodem achter als de broes van een gieter. De waterlelie bloeit op het wateroppervlak, of net erboven.

Een lotus- of waterleliebloem in heet, niet kokend water gelegd: ze gaat beetje bij beetje open en krijgt op de bodem van de kop haar oorspronkelijke vorm terug.
De lotus (Nelumbo) en de waterlelie (Nymphaea) lijken van ver op elkaar en horen bij twee ver uiteenliggende lijnen. Het zekerst is het blad: de lotus heft het boven het water, rond en zonder insnijding; de waterlelie laat het drijven, ingekeept (Prefectuur Kyoto; Universiteit van Hokkaidō).
| Lotus, Nelumbo | Waterlelie, Nymphaea | |
|---|---|---|
| Familie | lotusfamilie (Nelumbonaceae), in de orde Proteales, met de platanen en de protea's | waterleliefamilie (Nymphaeaceae), een lijn die zich heel vroeg van de andere bloeiende planten heeft afgesplitst |
| Blad | rond, zonder insnijding, de steel in het midden, boven het water gedragen; het water rolt er in parels af | drijvend, glanzend, ingesneden tot aan de steel |
| Bloem | hoog boven het water, tot 35 cm doorsnee | op het wateroppervlak, of bij tropische soorten net erboven |
| Na de bloei | een vruchtbodem als de broes van een gieter, bezet met zaden | de vrucht vormt zich dicht bij het water, zonder rechtopstaande vruchtbodem |
| Dag of nacht | gaat 's ochtends vroeg open | verschilt per soort: de blauwe lotus overdag, de witte waterlelie van Egypte 's nachts |
| Onder water | een wortelstok vol kanalen, de renkon van de Japanse keuken | een wortelstok, bij sommige soorten eetbaar |
| Soorten | twee: N. nucifera in Azië, N. lutea in Amerika | talrijke soorten, op alle continenten |
Het Griekse lōtos noemde al meerdere planten: niemand weet welke de lotuseters uit de Odyssee aten, en het woord staat vandaag nog voor de rolklaver, een jujube en een dadelpruim (Wikipedia). In 1753 noemt Linnaeus de witte waterlelie van Egypte Nymphaea lotus, en deelt hij de heilige lotus in hetzelfde geslacht in, als Nymphaea nelumbo.
De “lotussen” van het oude Egypte zijn twee waterlelies, die de Egyptenaren sesjen noemden: de blauwe, Nymphaea caerulea, en de witte, Nymphaea lotus. De roze lotus, Nelumbo, komt er pas veel later, volgens de meeste auteurs in de Perzische tijd (Willockx). Toch beschrijft Herodotus twee “lelies” van de Nijl, waarvan er een een vrucht draagt die aan een wespenraat doet denken: een beschrijving die de vruchtbodem van de lotus oproept.
En Monet schilderde waterlelies, de waterlelies uit zijn tuin in Giverny, nu in het Musée de l'Orangerie.
De lotus groeit in de modder, en zijn bladeren en bloemen komen er schoon uit omhoog. In 1063 schrijft de Chinese geleerde Zhou Dunyi dat hij van de lotus houdt omdat die “uit de modder oprijst zonder erdoor bevlekt te worden” (愛蓮說). Het boeddhisme maakte er de bloem van het ontwaken van; volgens de hindoeïstische mythologie werd Brahma geboren uit een lotus die uit de navel van de slapende Vishnu groeide. India beschouwt de lotus als zijn nationale bloem. De wetenschap noemde het “lotuseffect” naar hem: op zijn blad, bedekt met microscopisch fijne wassen, rollen de druppels weg en nemen ze het stof mee (Barthlott en Neinhuis, 1997). Een lotuszaad van ongeveer 1300 jaar oud, gevonden in een drooggevallen meer in China, is ontkiemd (Shen-Miller et al., 1995), en de bloem houdt haar warmte vast, tussen 30 en 35 °C, ook als de lucht tot 10 °C zakt (Seymour en Schultze-Motel, 1996).
De blauwe waterlelie gaat 's ochtends open en sluit bij de schemering: in Egypte was ze de bloem van de zon en van de wedergeboorte. In Sri Lanka is de nil manel, Nymphaea nouchali, sinds 1986 de nationale bloem (Mongabay); in Bangladesh is het de shapla, een waterlelie (Banglapedia).
Onze bloemen komen uit Sri Lanka. Twee zijn echte lotussen, drie zijn waterlelies:
Verder lezen: de blauwe lotus van Egypte, de roze lotus, bloem van de Boeddha.
Zwangerschap en borstvoeding: wij laten ze dan liever staan, tenzij een professional anders adviseert. Blauwe lotus en waterlelies: voorzichtig met antidepressiva, angstremmers en kalmeringsmiddelen, en niet rijden na de kop. Roze en witte lotus: voorzichtig met medicatie voor bloeddruk en diabetes. Gebruik je medicatie, vraag dan een arts om raad voor je een plant neemt. Onze bloemen zijn vrij verkrijgbaar in Frankrijk; de wet verschilt van land tot land, kijk na wat in jouw land geldt voor je bestelt.
De lotus (Nelumbo) heft ronde bladeren zonder insnijding boven het water en draagt zijn bloem hoog op een steel; daarna blijft een vruchtbodem als de broes van een gieter over. De waterlelie (Nymphaea) heeft drijvende, ingesneden bladeren en bloeit op het wateroppervlak. Het zijn twee ver uiteenliggende families: de naaste verwant van de lotus is de plataan.
Een waterlelie: Nymphaea caerulea, en bij ons ook Nymphaea nouchali, uit dezelfde lijn. De naam “lotus” kreeg ze in de oudheid, toen het woord voor meerdere planten stond. Het is de bloem van de Egyptische priesteressen.
Dat hangt af van de plant. Onze Witte Lotus is een echte lotus, Nelumbo nucifera met witte bloem, zus van de roze lotus. De “witte lotus van Egypte” is wél een waterlelie, Nymphaea lotus, die 's nachts bloeit: je vindt hem bij onze Rode & Witte Waterlelie.
Waterlelies: de Nymphéas, geschilderd in zijn tuin in Giverny en sinds 1927 te zien in het Musée de l'Orangerie.
Het oppervlak is bedekt met piepkleine bultjes was: het water spreidt zich niet uit, het parelt, rolt weg en neemt het stof mee. De botanici Wilhelm Barthlott en Christoph Neinhuis noemden dit verschijnsel in 1997 het “lotuseffect”.
Een bloem in heet, niet kokend water leggen en laten trekken: ze gaat beetje bij beetje open en krijgt haar vorm terug. Elke productpagina geeft de eigen bereiding en voorzorgen.
Vraag het aan het Woud: de ethiek van een plant, dosis, afstamming, synergie. Het deelt wat volkeren hebben doorgegeven en wat boeken hebben opgeschreven.